Definicje przemocy w rodzinie

Definicje

Przemoc w rodzinie to intencjonalne działania lub zaniechanie działania jednej osoby wobec drugiej, które wykorzystując przewagę sił narusza prawa i dobra osobiste jednostki powodując cierpienia i szkody.

Przemoc w rodzinie charakteryzuje się tym że:

– jest to intencjonalne działanie lub zaniechanie działania – ktoś sądzi, że wie, co jest dla drugiego dobre i daje sobie prawo do decydowania w jego imieniu. Nie obchodzi go czy ta druga osoba myśli tak samo, nieważne jest jej zdanie, chęci i potrzeby – ma być tak jak on sobie życzy „i to już bez dyskusji i gadania”

Jedna osoba ma wyraźna przewagę nad druga – jest silniejsza fizycznie, psychicznie , materialnie, zawodowo, społecznie i w wymiarze tej przewagi oddziałuje na osobę słabsza, aby osiągnąć to czego sam chce.

– Działanie lub zaniechanie jednej osoby narusza prawa i dobra osobiste drugiej – jedna osoba daje sobie prawo, by bić drugą, obrażać, krytykować, zabierać jej rzeczy, nie dać tego czego pragnie. Traktuje daną osobę jak przedmiot pozbawiony praw

– Powoduje cierpienie i ból – sprawca naraża zdrowie ofiary na poważne szkody. Zagraża jej życiu i zdrowiu. Doświadczanie bólu i cierpienia sprawia, ze ofiara ma mniejszą zdolność do samoobrony.

Mity o przemocy w rodzinie

Przemoc w rodzinie najczęściej dzieje się za zamkniętymi drzwiami, bez świadków. Obwarowana jest wieloma nakazami, zakazami, mitami i stereotypami, które dotyczą wszystkich: ofiar, sprawców, świadków, członków rodziny, znajomych, przyjaciół, sąsiadów, przedstawicieli służb i instytucji. Posługiwanie się stereotypami sprzyja przemocy, usprawiedliwia ją i zachęca do braku reakcji. Te przekonania są bardzo silnie zakorzenione w naszej podświadomości, posługiwali się nimi nasi rodzice, dziadkowie, pradziadkowie i dlatego tak wiele pracy i wrażliwości od nas samych wymaga pokonanie ich i postępowanie zgodnie ze swoim sumieniem i dobrem innych ludzi. Oto przykłady niektórych stereotypów, które do tej pory funkcjonują w naszym życiu, z którymi każdy z Nas musi walczyć:

– Nie należy ingerować w życie rodziny
„bliscy nie krzywdzą”, „nikt nie powinien się wtrącać do tego, w jaki sposób małżonkowie rozwiązują swoje problemy”, „Nie ujawnia się tajemnic rodzinnych”

NIEPRAWDA
Przemoc w rodzinie jest przestępstwem! Każdy, kto wie o istnieniu przemocy w rodzinie jest zobowiązany zareagować. Im szybciej ktoś się „wtrąci” tym większa szansa aby pomóc osobie doznającej przemocy.

– Należy się wstydzić gdy się doznaje przemocy,
„to wszystko Twoja wina, powinnaś się wstydzić”, „Twoja rodzina świadczy o Tobie”, „widocznie ciągle robisz coś źle”, „sprowokowała Go”, „pewnie to lubi, jeśli nie szuka pomocy”

NIEPRAWDA
Za przemoc zawsze odpowiada sprawca bez względu jak się ofiara zachowywała, co zrobiła lub czego nie zrobiła. Wina za przemoc Nigdy nie leży po stronie osoby doznającej przemocy.

– Przemoc dotyczy rodzin patologicznych i jest zależna od alkoholu
„przemoc i alkohol to jedno”. „to taka porządna rodzina, to niemożliwe, żeby tam była przemoc”, „wszystko przez te picie – gdyby przestał pić przestał by i bić”

NIEPRAWDA
Przemoc w rodzinie występuje we wszystkich klasach społecznych może dotknąć każdego z nas. Przemoc stosują i doznają osoby niezależnie od statusu społecznego, wykształcenia, majątku. Przemoc może zdarzyć się w każdej rodzinie. Wiele osób stosujących przemoc robi to na trzeźwo. Uzależnienie od alkoholu nie zwalnia od odpowiedzialności.

– Przemoc jest wtedy, gdy występują siniaki
„nie ma żadnych śladów więc nie było przemocy”, „Nikt jej nie pobił więc gdzie tu przemoc?”

NIEPRAWDA
Przemoc fizyczna jest tylko jedną z form krzywdzenia innych ludzi, najczęstszą formą jest przemoc psychiczna, która nie zostawia widocznych śladów na ciele, za to pozostawia głębokie „rany” w psychice człowieka.

– Dla dobra dzieci powinno się znosić wszystko
„kobieta powinna poświecić się dla rodziny”, „dzieci powinny mieć ojca”, „lepszy taki mąż niż żaden”

NIEPRAWDA
Nic nie uzasadnia znoszenia przemocy ze strony partnera. Dzieci nie zyskują na tym, że rodzice się nie rozstają mimo ciągłej przemocy. One na tym tracą stając się mimowolnie ofiarami przemocy, przez samo obserwowanie tego co się dzieje w domu. Dla ich dobra należy dążyć do zatrzymania przemocy!

– Mężczyźni, którzy biją swoje żony są psychopatami
„ale to zwierze”, „musi być chory psychicznie”

NIEPRAWDA
Nie ma bezpośredniego związku pomiędzy stosowaniem przemocy w rodzinie a chorobą psychiczną. Przemoc przeważnie wywołuje chęć sprawowania władzy, chęć podporządkowania sobie drugiej osoby, chęć dominacji, utrzymania władzy, wymuszenia tego na czym sprawcy zależy.

Rodzaje przemocy w rodzinie

Przemoc fizyczna
Jest to szarpanie, kopanie, popychanie, duszenie, policzkowanie, szczypanie, bicie otwarta ręka, pięściami, różnymi przedmiotami, przypalanie papierosem, topienie, pozostawienie w niebezpiecznym miejscu, nieudzielenie niezbędnej pomocy itp. ten rodzaj przemocy zostawia najczęściej na ciele ślady.

Przemoc psychiczna
Wyśmiewanie opinii, poglądów, przekonań, pochodzenia, narzucanie swojego zdania, poglądów, stałe ocenianie i krytyka, wmawianie choroby psychicznej, izolowanie, kontrolowanie, ograniczanie kontaktu z innymi ludźmi, wymuszanie posłuszeństwa i podporządkowania, ograniczanie snu, pożywienia, schronienia, wyzywanie, poniżanie, upokarzanie, zawstydzanie, stosowanie gróźb, szantażowanie itp.

Przemoc seksualna
Gwałt, wymuszanie pożycia seksualnego, nieakceptowanych pieszczot i praktyk seksualnych, zmuszanie do seksu z osobami trzecimi, wyśmiewanie wyglądu, krytyka zachowań seksualnych, demonstrowanie zazdrości itp.

Przemoc ekonomiczna
Niszczenie czyjejś własności, okradanie, zabieranie pieniędzy, nie łożenie na utrzymanie, uniemożliwianie podjęcia pracy zarobkowej, niezaspakajanie podstawowych, materialnych potrzeb rodziny, zmuszanie do pożyczek itp.

Przemoc przez zaniedbanie
Naruszanie obowiązku do opieki ze strony osób bliskich, pozbawienie jedzenia, ubrania, schronienia, brak opieki i pomocy w chorobie, nieudzielenie pomocy, zakaz dostępu do miejsc zaspokojenia podstawowych potrzeb takich jak mieszkania, kuchni, łazienki, łóżka, brak zainteresowania podstawowymi potrzebami osób słabszych, które znajdują się pod nasza opieką.

Fazy cyklu przemocy

Badania wykazały, że przemoc domowa przechodzi przez trzy fazy powtarzającego się cyklu przemocy. Oto one:

1. Faza narastania napięcia
Wzrasta napięcie. Sprawcę przemocy wszystko irytuje, o wszystko „się czepia”. Jest coraz bardziej „nakręcony”. Każdy drobiazg wywołuje jego złość, często robi awanturę, prowokuje kłótnie, nie panuje nad swoim gniewem. Ofiara stara się jakoś opanować sytuację ? uspokaja, spełnia wszystkie zachcianki, wywiązuje się ze wszystkich obowiązków, zastanawia się nad tym, co może zrobić, aby poprawić humor, uczynić tę drugą osobę szczęśliwym i powstrzymać przed wyrządzeniem krzywdy

2. Faza gwałtownej przemocy
Emocje biorą górę nad rozsądkiem, osoba nie jest w stanie opanować furii, dostaje „białej gorączki”. Eksplozję wywołuje zazwyczaj jakiś drobiazg, np. przysłowiowa zbyt słona zupa. Skutki użytej przemocy są różne, zazwyczaj zostawiają widoczne ślady – podbite oko, połamane kości, poronienie, a nawet mogą spowodować śmierć. Ofiara przemocy czuje się bezradna, bo ani przekonywanie sprawcy, ani bycie miłą, ani unikanie go, nie pomaga i nie łagodzi jego gniewu. Po akcie przemocy jest w szoku, nie chce uwierzyć, że to co się stało to prawda. Jest przerażona i oszołomiona.

3. Faza miodowego miesiąca
Gdy sprawca wyładował już swoją złość, zaczyna zdawać sobie sprawę z tego, że posunął się za daleko i zaczyna się starać, żeby wszystko naprawić. Szczerze żałuje, przeprasza i obiecuje, że to się nie powtórzy. Tłumaczy się z tego, co zrobił i przekonuje ofiarę, że to się już nie powtórzy. Okazuje ciepło i miłość. Przynosi kwiaty, prezenty, zachowuje się jakby wszystko było w jak najlepszym porządku, że przemocy wcale nie było. Ofiara zaczyna wierzyć w to, że partner się zmienił i że przemoc była jedynie incydentem. Ale faza miodowego miesiąca przemija i znowu powraca faza narastania napięcia. Prawdziwym zagrożeniem, jest to, że faza miodowego miesiąca jest coraz krótsza, aż prawie całkowicie zanika i zamyka się w zwykłych przeprosinach, po których przeważnie następuje obwinianie osoby, którą się skrzywdziło np. „gdybyś taka nie była nie musiałbym Cię bić, jak się zmienisz, to ja też przestanę”.

Wielkość czcionki
Kontrast